Τετάρτη, 26 Αυγούστου 2009

ΣΤΕΙΡΙ : ( Ιστορικά και θρησκευτικά μνημεία του χωριού μου)

Το Καθολικό της μονής του Οσίου Λουκά του Στειριώτη
Μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς ( YNESKO)


Η Μονή Οσίου Λουκά βρίσκεται στη δυτική πλαγιά του Όρους Ελικών, κάτω από την ακρόπολη του Αρχαίου Στείριου. Η απαρχή της μοναστικής δραστηριότητας στην περιοχή ξεκινάει από τον ίδιο τον Όσιο Λουκά, όταν ασκήτεψε εκεί στα τελευταία χρόνια της ζωής του, από το 946 έως το 953. Ιστορικά στοιχεία για το μοναστήρι μας παρέχουν δύο αξιόπιστα κείμενα: ο Βίος του Οσίου και οι Ακολουθίες της Κοιμήσεως και της Ανακομιδής του λειψάνου του. Από το Βίο του Οσίου Λουκά, κείμενο αγνώστου συγγραφέα γραμμένο δέκα περίπου χρόνια μετά το θάνατο του Οσίου, πληροφορούμαστε πως ο Όσιος, γόνος προσφύγων από την Αίγινα, γεννήθηκε στο χωριό Καστρί Φωκίδας το 896. Ο Όσιος σε νεαρότατη ηλικία επιλέγει τη μοναστική ζωή. Κατά τα τέλη του 910 ή στις αρχές του 911 ζει ως μοναχός στην Αθήνα, στη μονή της Μεγάλης Παναγίας, και κατόπιν σε διάφορα μοναστήρια ή ησυχαστήρια της Φωκίδας και της απέναντι κορινθιακής ακτής. Οι μετακινήσεις του υπαγορεύονταν από την ανάγκη να αποφύγει τον κίνδυνο από τις επιδρομές των Βουλγάρων του Συμεών που τα χρόνια εκείνα ταλάνιζαν την περιοχή. Μετά από συνολικά 35 έτη μοναστικού βίου, το 946/7 εγκαταστάθηκε στην τοποθεσία όπου βρίσκεται σήμερα το μοναστήρι, στο Στείρι της Φωκίδος, όπου και πεθαίνει σε ηλικία 56 ετών. Ο Όσιος ήταν γνωστός και αγαπητός όσο ζούσε, θεράπευε ασθενείς, συμβούλευε τους ανθρώπους σε διαφόρων ειδών προβλήματα και ήταν προικισμένος, τέλος, με την ικανότητα να προφητεύει το μέλλον. Στο κείμενο του Βίου αναφέρεται με έμφαση πως, όσο ζούσε, σε μια εποχή αλλεπάλληλων προσπαθειών ανακατάληψης της Κρήτης από τους Άραβες, εκείνος προέβλεψε είκοσι χρόνια πριν γίνει την επιτυχημένη επιχείρηση του στρατηγού Νικηφόρου Φωκά στα χρόνια της βασιλείας του Ρωμανού Β'. Το Στείρι ήταν πολύ κοντά στην έδρα του Θέματος της Ελλάδος, τη Θήβα, σημαντικό στρατηγικό και οικονομικό κέντρο της εποχής. Από το κείμενο του Βίου πληροφορούμαστε πως η σχέση του με το λαό, αλλά και με τους υψηλά ιστάμενους τοπικούς αξιωματούχους, καθώς και η μετά θάνατον φήμη του, έκαναν την περιοχή του τελευταίου του ασκητηρίου κέντρο προσκυνηματικού ενδιαφέροντος: ο στρατηγός του Θέματος του Ελλάδος Κρηνίτης, χρηματοδότησε την οικοδόμηση μιας εκκλησίας όσο ζούσε ο Όσιος, το 946, αφιερωμένη στην Αγία Βαρβάρα. Το χτίσιμό της ολοκληρώθηκε μετά το θάνατο του οσίου, το 953, από τους μοναχούς. Ο Όσιος τάφηκε στο δάπεδο του κελιού του, ενώ έξι μήνες μετά, ο μοναχός Κοσμάς, προσκυνητής προερχόμενος από την Παφλαγονία, περιέφραξε το μνήμα με κιγκλίδωμα και τοποθέτησε πάνω σε αυτό επίστρωση πήλινων πλακών. Δύο έτη μετά το θάνατο του οσίου, δηλαδή στα 955, οι μοναχοί, που φαίνεται πως ήδη εμόναζαν κοντά στον άγιο, έκτισαν σταυροειδές ευκτήριο γύρω από τον τάφο του και οικοδόμησαν τα πρώτα κελιά μίας οργανωμένης μοναστικής κοινότητας. Από την Ακολουθία της ανακομιδής του λειψάνου του οσίου, εορτή που τιμάται στις 3 Μαΐου, πληροφορούμαστε πως μία νέα εκκλησία κατασκευάστηκε για να τιμήσει το ιερό λείψανο. Η ανακομιδή του λειψάνου, η οποία σύμφωνα με την επικρατέστερη άποψη έλαβε χώρα το 1011, και η ανέγερση του νέου καθολικού έγινε από τον ηγούμενο Φιλόθεο, πρόσωπο άγνωστο από άλλες πηγές. Το μοναστήρι είναι τόσο ισχυρό ώστε ήδη στα 1014 έχει δύο μετόχια στην Εύβοια, στο Αλιβέρι και στα Πολιτικά. Μετόχι της μονής υπάρχει και στην περιοχή του Στειρίου, ο Άγιος Σπυρίδωνας, όπου στο χώρο του κτίζεται το εργοστάσιο του Αλουμινίου της Ελλάδος (1960), ενώ στο δεύτερο τέταρτο του 12ου αι. κτίζεται ένα μικρό καθολικό στο μετόχι της στον Άγιο Νικόλαο στα Καμπιά της Βοιωτίας. Κατά την Φραγκοκρατία, μετά το 1204( η πρώτη άλωση της βασιλεύουσας) στο μοναστήρι εγκαθίστανται Λατίνοι κληρικοί. Στη διάρκεια της Τουρκοκρατίας το μοναστήρι επανήλθε στους 'Ελληνες μοναχούς.


Υπουργείο Πολιτισμού All Rights Reserved,Οργανισμός Προβολής Ελληνικού Πολιτισμού Α.Ε.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Related Posts with Thumbnails

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ:

Η διεύθυνση μας είναι:
Εκπολιτιστικός Σύλλογος Στειρίου
Στείρι Λιβαδειάς
32100 Λιβαδειά

Επικοινωνήστε μαζί μας μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου: lopke.stiriou@gmail.com ή
ekpol.stiriou@hotmail.com
Ιστοσελίδα: http://stirion1982.blogspot.com

...................................................................

Για χορηγίες προς τον Εκπολιτιστικό Σύλλογο Στειρίου:

ΑΓΡΟΤΙΚΉ ΤΡΆΠΕΖΑ ΕΛΛΆΔΟΣ Α.Ε.

ΚΑΤΆΣΤΗΜΑ :

ΑΡΙΘΜΌΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΎ:

ΙΒΆΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΎ:

............................................................

Τα μέλη του Δ.Σ.

  • ΠΡΟΕΔΡΟΣ : ΜΠΕΛΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ
  • ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ : ΑΝΕΣΤΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ
  • ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ : ZAKKAΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ
  • ΤΑΜΙΑΣ: ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ
  • ΕΙΔ.ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ : ΑΡΓΥΡΙΟΥ ΛΟΥΚΑΣ
  • ΜΕΛΟΣ: ΑΡΓΥΡΙΟΥ ΙΩΑΝΝΗΣ

  • ΜΕΛΟΣ: ΠΑΣΤΡΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ

·

Αναγνώστες